سکسکه زمانی رخ می دهد که عضله تنفسی معروف به حلقوی که بین ریه‌ها و قفسه سینه قرار دارد، ناگهان تنگ شده و از حالت عادی خارج میشود. این تنگی در نتیجه تنفس عمیق و نامنظم ایجاد شده و باعث ایجاد صدای بلند و متنوعی میشود که همگام با سکسکه‌ها تولید میشود. حدود 20 تا 60 بار سکسکه در دقیقه صورت می‌پذیرد و اغلب بین 5 تا 10 دقیقه ادامه دارد، اما در مواردی ممکن است بیشتر از 48 ساعت طول بکشد.
سکسکه عمدتاً ناشی از تنفس نامنظم و تنفس عمیق است. در صورتی که سکسکه موقتی است، میتوانید با استفاده از راه‌های درمان خانگی مانند نفس عمیق کشیدن و تکنیک‌های دیگر آن را تسکین دهید. در صورت ادامه سکسکه، بهتر است به پزشک مراجعه کنید تا علت دقیق را تشخیص دهد.
علل سکسکه چیست؟
سکسکه ممکن است به دلایل مختلفی رخ دهد. در ادامه علل شایع سکسکه را بررسی خواهیم کرد:
- نوشیدن آب با سرعت بالا یا مصرف نوشیدنی های گازدار
- مصرف بیش از حد نوشیدنی‌های الکلی
- مصرف دخانیات
- تنفس ناقص و سریع
- مصرف غذا و نوشیدنی های خیلی گرم
- تحرک روده‌ها
- بیماری های دستگاه گوارش
- تغییر ناگهانی دما
سکسکه هایی که به مدت طولانی‌تری ادامه می‌یابند می‌توانند ناشی از موارد زیر نیز باشند:
- استفاده بیش از حد از الکل
- مصرف دخانیات
- یک واکنش بیهوشی پس از جراحی
- مصرف دسته خاصی از داروها، از جمله باربیتورات ها، استروئیدها و داروهای آرام بخش
- دیابت
- عدم تعادل الکترولیت
- نارسایی کلیه
راه‌های درمان سکسکه در خانه
سکسکه یکی از مشکلات رایجی است که ممکن است هرکسی در طول عمر خود با آن مواجه شود. در بسیاری از موارد سکسکه بدون علت معلومی رخ می‌دهد و به طور کلی پس از چند دقیقه یا یک ساعت به طور خودکار متوقف میشود. اگر سکسکه شما به صورت مزمن و مداوم است، بهتر است با پزشک خود مشورت کنید.
در ادامه، به برخی از روش‌های خانگی معتبر برای کنترل سکسکه می‌پردازیم:
- نفس عمیق بکشید و حدود 10 ثانیه نگه دارید، سپس به آرامی هوا را خارج کنید.
- کمی دمنوش لیموترش، عسل یا کره بادام زمینی را روی زبان قرار داده و به آرامی قورت دهید. این روش میتواند عملکرد عصب های حلقوی را نرم تر کند و سکسکه را تسکین دهد.
- نفس کشیدن و بیرون دادن هوا داخل یک کیسه‌ی پلاستیکی
- یک لیوان آب سرد را به صورت جرعه جرعه بنوشید.
- نصف قاشق چایخوری شکر را پشت زبان قرار دهید. این کار روند سکسکه را متوقف می‌کند.
- یک قالب کوچک یخ را بمکید و بعد آن را ببلعید.
- با کف دست روی دیافراگم کمی فشار وارد کنید.
- ماساژ یا فشار دادن به منطقه پشت گردن میتواند به تسکین سکسکه کمک کند.
اگر سکسکه شما مدت زمان طولانی‌تری ادامه دارد یا به صورت متناوب تکرار میشود، بهتر است با پزشک خود مشورت کنید. او میتواند تشخیص دقیقی در مورد علت سکسکه شما بدهد و درمان مناسب را تجویز کند.
نقش تغذیه در پیشگیری از سکسکه
تغذیه یکی از عوامل مهم در پیشگیری از سکسکه است. مصرف برخی مواد غذایی میتواند منجر به بروز این مشکل شود، در حالی که مصرف برخی دیگر مواد غذایی میتواند به کاهش و جلوگیری از سکسکه کمک کند. در ادامه با برخی از مواد غذایی که می‌توانند نقش مهمی در پیشگیری و درمان سکسکه داشته باشند آشنا خواهید شد.
مواد غذایی مفید برای پیشگیری از سکسکه:
- آویشن: مصرف آویشن به عنوان یک گیاه دارویی میتواند به کاهش تنش عضلات دیافراگم و در نتیجه جلوگیری از سکسکه کمک کند. میتوانید آویشن را از طریق تهیه چای آویشن استفاده کنید.
- آب: هیدراته بودن بدن و مصرف کافی آب میتواند از بروز سکسکه جلوگیری کند.
- مصرف غذاهای گرم: مصرف غذاهای سرد میتواند سکسکه را تشدید کند در حالی که مصرف غذاهای گرم میتواند به کاهش سکسکه کمک کند.
مواد غذایی که میتواند سکسکه را تشدید کنند:
- غذاهای حجیم: مصرف غذاهای حجیم میتواند فشار را بر دیافراگم افزایش داده و باعث بروز سکسکه شود. به همین دلیل توصیه میشود به جای مصرف حجم زیادی از غذا در یک وعده، از چندین وعده کوچک تر استفاده کنید.
- غذاهای روغنی و چرب: مصرف مواد چرب در حجم بالا نیز میتواند به بروز سکسکه کمک کند. بنابراین، مصرف زیاد غذاهایی مانند چربی حیوانی، روغن نارگیل و مایونز باید کاهش یابد.
موارد دیگری که از سکسکه جلوگیری می کنند:
- غذا را به آرامی بخورید و به خوبی بجوید.
- نوشیدنی ها را به آرامی بنوشید.
- از استفاده از سیگار و الکل خودداری کنید.
- استرس را کاهش دهید و روش‌های مدیتیشن و تمرین را اجرا کنید.
با توجه به این نکات، تغذیه به عنوان یکی از راه‌های مهم در پیشگیری از سکسکه مطرح میشود. با مصرف صحیح مواد غذایی و انجام تغییرات ساده در رژیم غذایی خود میتوانید خطر بروز سکسکه را به حداقل برسانید. همچنین مهم است که از استفاده از داروها و روش‌های درمانی مشورتی با پزشک خود داشته باشید تا درمان مناسب و شایسته برای شما تعیین شود.
چه زمانی برای سکسکه به پزشک مراجعه کنیم؟
هنگامی که با سکسکه مواجه می‌شوید، اغلب در حالت عمومی میتوانید آن را در خانه درمان کنید. اما در برخی موارد، ممکن است نیاز به مراجعه به پزشک داشته باشید. در ادامه، به شما چندین موقعیت را بررسی می‌کنیم که وقتی با آنها روبرو شدید، مراجعه به پزشک ضروری است:
- سکسکه مداوم و مزمن: اگر سکسکه شما بیش از 48 ساعت بدون وقفه ادامه دارد، بهتر است که به پزشک مراجعه کنید. این ممکن است نشانه‌ای از مشکلات دیگری باشد که نیاز به تشخیص تخصصی دارد.
- سن بالای 50 سال: با افزایش سن، خطر بروز مشکلات مختلف سلامتی افزایش می‌یابد. اگر سن شما بالای 50 سال است و سکسکه‌های مکرر را تجربه می‌کنید، بهتر است که به پزشک معالج خود مراجعه کنید. این برای بررسی احتمال بروز مشکلات جدی‌تر مانند بیماری‌های قلبی است.
- مشکلات تنفسی همراه با سکسکه: اگر همراه با سکسکه دچار مشکلات تنفسی شدید می‌شوید، این ممکن است نشانه‌ای از عفونت ریه‌ها یا مشکلات تنفسی مهم دیگر باشد. در این موارد، به پزشک مراجعه کنید.
- سکسکه با درد سینه: اگر همراه با سکسکه درد سینه نیز تجربه می‌کنید، این میتواند نشانه‌ای از مشکلات قلبی باشد. بهتر است که در این حالت، به پزشک متخصص قلب معرفی شوید.
- سابقه بیماری: اگر در گذشته عفونت ریه، بیماری قلبی یا بیماری‌های مزمن دیگر را تجربه کرده‌اید و سکسکه‌ها به شدت ادامه دارد، ممکن است نشانه‌ای از عود بیماری باشد. در این موارد، مراجعه به پزشک الزامی است.
با این حال، همیشه برای بررسی وضعیت خود و دریافت راهنمایی کامل، بهتر است به پزشک مراجعه نمایید. به خاطر داشته باشید که این فقط راهنمایی عمومی است و نمی‌تواند به جای تشخیص و نظر پزشک معالج خود قرار بگیرد.
عوارض سکسکه کردن چیست؟
طولانی شدن سکسکه در هر فردی یک عارضه‌ی آزاردهنده و ناراحت کننده است که زندگی فرد درگیر را مختل می‌کند. به دنبال سکسکه‌ی مداوم، غذاخوردن و خوابیدن فرد هم تحت تاثیر قرار می گیرد. عوارض مهم سکسکه شامل موارد زیر است.
- سکسکه مداوم باعث کاهش وزن میشود.
- موجب اختلال در صحبت کردن و غذا خوردن می شود.
- سکسکه می تواند موجب کم آبی بدن شود.
- موجب آزار روانی فرد میشود.
- سبب ایجاد بی خوابی و خستگی میشود.
همانطور که می‌بینید، سکسکه از مشکلاتی است که معمولاً به صورت طبیعی تسکین پیدا می‌کند. اما با استفاده از راه‌های درمان خانگی میتوانید این مشکل را در خانه خود برطرف کنید. همچنین، با رعایت نکات پیشگیری میتوانید از بروز مکرر سکسکه جلوگیری کنید.